عوارض بلفاروپلاستی یکی از رایج ترین مسائلی است که احتمال دارد برای اشخاصی که این عمل را انجام می‌دهند، به وجود آید. عوارض و خطرات بعد از این عمل، گاهی تا مدت زمان بسیار طولانی باقی خواهد ماند اما در اکثر موارد، با گذشت چند روز نیز برطرف می‌شود و بهبودی حاصل خواهد شد.
در این مقاله، به بررسی عوارض ممکن بلفاروپلاستی خواهیم پرداخت تا به بیماران کمک کنیم که با دیدی کامل تر به این جراحی بنگرند
بلفاروپلاستی چه عوارضی دارد؟
هرچند جراحی بلفاروپلاستی یکی از ایمن‌ترین و کم‌تهاجمی‌ترین عمل‌های جوانسازی چهره محسوب می‌شود، اما همانند هر پروسه جراحی دیگری ممکن است با برخی عوارض جانبی و خطرات احتمالی همراه باشد. اغلب این پیامدها گذرا و ناشی از واکنش طبیعی بافت پلک به تروما و برش جراحی هستند که طی چند روز تا چند هفته فروکش می‌کنند
با این حال، در موارد نادر و به‌ویژه زمانی که جراحی پلک توسط فرد غیرمتخصص انجام شود یا اصول ترمیم بافت نادیده گرفته شود، عوارض ساختاری و عملکردی بلندمدت نیز محتمل است. برای شفافیت بیشتر، پیامدها و خطرات بلفاروپلاستی را به دو دسته عوارض شایع/کوتاه‌مدت و عوارض نادر/جدی تقسیم‌بندی می‌کنیم:
۱. عوارض شایع، طبیعی و موقت بلفاروپلاستی
این گروه از نشانه‌ها جزئی از روند طبیعی ریکاوری و ترمیم بافت پلک به شمار می‌روند:
- تورم و ادم اطراف چشم (Edema): تورم در بافت سست پلک کاملاً طبیعی است و معمولاً طی ۷ تا ۱۴ روز با کمپرس سرد کاهش می‌یابد.
- کبودی و اکیموز (Ecchymosis): به دلیل تجمع خونابه و نشت گلبول‌های قرمز در لایه‌های زیرپوستی رخ داده و طی ۲ هفته تغییر رنگ داده و محو می‌شود.
- خشکی چشم و سوزش: به دلیل التهاب عضلات پلک و پلک زدن کمتر از حد معمول، احساس جسم خارجی و خشکی موقتی ایجاد می‌شود که با قطره اشک مصنوعی مهار می‌گردد.
- تاری دید خفیف و حساسیت به نور (Photophobia): ناشی از استفاده از پمادهای چشمی حین و بعد از عمل یا کشیدگی ملتحمه است و ماندگار نیست.
- احساس کشیدگی و بی‌حسی پلک: به علت تحت تاثیر قرار گرفتن شاخه‌های انتهایی اعصاب حسی پوست به وجود می‌آید و به مرور زمان حس پوست بازمی‌گردد.
۲. عوارض ساختاری، نادر و نیازمند مداخله پزشکی
این موارد در صورت عدم مهارت کافی جراح، برداشت نامتعادل بافت‌ها یا خطاهای تکنیکی در حین بلفاروپلاستی رخ می‌دهند:
- عدم تقارن پلک‌ها (Asymmetry): تفاوت در میزان برداشت پوست یا چربی از دو چشم که ممکن است نیازمند ترمیم مجدد باشد.
- لاگوفتالموس (Laghophthalmos) یا ناتوانی در بستن کامل چشم: اگر پوست پلک فوقانی بیش از حد مجاز برداشته شود، پلک کاملاً بسته نشده و منجر به خشکی شدید قرنیه و زخم آن خواهد شد.
- اکتروپیون (Ectropion) یا برگشتگی لبه پلک به سمت بیرون: این عارضه در بلفاروپلاستی پلک تحتانی و به دلیل برداشت بیش از اندازه پوست یا شلی پیشین تاندون کانتال رخ می‌دهد و ظاهر چشم را به اصطلاح گرد می‌کند.
- هماتوم رتروبولبار (Retrobulbar Hematoma): خونریزی در عمق کاسه چشم پشت کره چشم؛ این عارضه فوق‌العاده نادر است اما به دلیل افزایش فشار داخل حدقه یک اورژانس پزشکی به حساب می‌آید.
- اسکار برجسته یا هیپرتروفیک: باقی ماندن رد برش جراحی به دلیل کشش نامناسب روی لبه‌های زخم یا ژنتیک فرد در تشکیل بافت کلوئیدی.
- عفونت و تاخیر در التیام زخم: در صورت عدم رعایت بهداشت محل عمل یا خطای استریلیزاسیون ایجاد می‌شود.
نکاتی مهم برای پیشگیری از عوارض بلفاروپلاستی
برای پیشگیری از عوارض بلفاروپلاستی و کاهش خطرات آن، رعایت نکات زیر ضروری است:
- انتخاب جراح مجرب و متخصص
- مشاوره پیش از جراحی و انجام معاینات لازم
- رعایت تمامی دستورات و توصیه های پزشک قبل از جراحی
- قطع مصرف برخی داروها و اجتناب از مصرف الکل و دخانیات
- ·استفاده از کمپرس سرد برای کاهش تورم و کبودی
- رعایت بهداشت و مراقبت های پس از جراحی
- اجتناب از فعالیت های سنگین در دوران نقاهت
- مصرف مایعات و داشتن رژیم غذایی سالم
- پرهیز از آفتاب مستقیم و استفاده از عینک آفتابی در صورت لزوم
- انجام معاینات دوره‌ای و مراجعه به پزشک
تجربیات واقعی افراد از عوارض بلفاروپلاستی
تجربیات افراد از عوارض بلفاروپلاستی می‌تواند بسیار متفاوت باشد و به عوامل مختلفی از جمله وضعیت پزشکی فرد، تخصص جراح و رعایت مراقبت های پس از جراحی بستگی دارد. برخی افراد از تورم و کبودی شدید پس از جراحی اظهار دارند که تا چند هفته طول می‌کشد و می‌گویند که استفاده از کمپرس سرد و مصرف داروهای تجویز شده توسط پزشک کمک زیادی به کاهش این علائم کرد. برخی از افراد تجربه درد و ناراحتی در روزهای اول پس از جراحی را داشتند. طبق تحقیقات و اطلاعات بدست آمده، مصرف مسکن های تجویز شده و استراحت کافی به افراد کمک می‌کند تا این دوره را بهتر پشت سر بگذارند.
سوالات متداول درباره عوارض بلفاروپلاستی
درد و ناراحتی ممکن است در روزهای اول پس از جراحی تجربه شود، اما معمولاً با داروهای مسکن قابل کنترل است. این درد بعد از دو روز از بین می‌رود و شایان ذکر است که درد این جراحی زیاد نیست.
تورم و کبودی معمولاً در هفته اول پس از جراحی شدید است و به تدریج در طول دو تا چهار هفته کاهش می‌یابد.
بیشتر بیماران می‌توانند پس از حدود یک هفته به فعالیت های روزمره خود بازگردند، اما باید از فعالیت های سنگین و ورزش های شدید به مدت چند هفته اجتناب کنند.
مراقبت‌های پس از بلفاروپلاستی برای بهبود عوارض به وجود آمده، بسیار مهم هستند. در زیر به برخی از مهمترین ها اشاره کردیم.
استفاده از کمپرس سرد روی ناحیه جراحی به مدت 10-15 دقیقه چندین بار در روز طی 48 ساعت اول پس از جراحی
از لمس کردن و مالیدن چشم‌ها خودداری کنید.
پماد آنتی‌بیوتیک یا قطره‌های چشمی تجویز شده را به طور منظم استفاده کنید.
از فعالیت هایی که به ناحیه صورت یا چشم هایتان فشار وارد کند نیز خودداری کنید.
تمامی داروهای تجویز شده توسط پزشک، از جمله مسکن‌ها، باید به موقع و طبق دستور مصرف شوند.
از عینک آفتابی برای محافظت از چشم‌ها در برابر نور مستقیم خورشید استفاده کنید. این کار به کاهش تورم و جلوگیری از آسیب های بیشتر کمک می‌کند.
مصرف الکل و دخانیات می‌تواند فرآیند بهبود را کند کرده و خطر عوارض را افزایش دهد. بهتر است حداقل به مدت چند هفته پس از جراحی از مصرف این مواد خودداری کنید.
هنگام خواب و استراحت، سر خود را با استفاده از چند بالش بالا نگه دارید تا دچار تجمع مایعات در این ناحیه و تورم نشوید.